Rehabilitacja uroginekologiczna i okołoporodowa w Centrum Medycznym „Żelazna”

Rehabilitacja uroginekologiczna i okołoporodowa w Centrum Medycznym „Żelazna”

W 2015 roku Centrum Medyczne „Żelazna” w Warszawie zorganizowało pierwszy w Polsce program wczesnej, bezpłatnej rehabilitacji uroginekologicznej i okołoporodowej. Idąc w ślady wysokorozwiniętych w opiece zdrowotnej krajów europejskich, zaproponowano pacjentkom hospitalizowanym w szpitalu opiekę wykwalifikowanych terapeutów uroginekologicznych. Prowadzą oni poradnictwo w zakresie profilaktyki i rehabilitacji obniżeń narządu rodnego oraz nietrzymania moczu.
Każda pacjentka hospitalizowana poporodowo w oddziałach szpitala bierze udział w bezpłatnej konsultacji z odpowiednio przeszkolonym fizjoterapeutą. Zachowując odpowiedni odstęp czasowy od porodu, pacjentka poddana jest badaniu przesiewowemu. Ma ono na celu, na podstawie zebranego wywiadu oraz przeprowadzonego testu, wybranie grupy kobiet szczególnie narażonej na problemy w zakresie dysfunkcji mięśni dna miednicy .Celem badania jest również odpowiednie pokierowanie pacjentki tak aby zachować dobrze poprowadzoną profilaktykę tego rodzaju zaburzeń. Dysfunkcje i zaburzenia statyki narządu rodnego nie są marginalnym zjawiskiem. Metody leczenia proponowane pacjentkom nie zawsze okazują się satysfakcjonujące. Wiedząc jak wielką rolę w programie ochrony zdrowia odgrywa profilaktyka, wyszliśmy naprzeciw tym potrzebom, proponując naszym pacjentkom rozwinięty system edukacji i konsultacji specjalistycznych.
Badanie pacjentek w oddziałach szpitala przeprowadzane jest w oparciu o wystandaryzowany, międzynarodowy protokół oceniający wydolność przepony moczowo-płciowej. Oceniane są parametry pracy mięśni, których deficyty najsilniej wpływają na pojawianie się objawów dysfunkcji. Badanie jest absolutnie bezbolesne dla pacjentki i nie wymaga od niej żadnego przygotowania. Pacjentka jest informowana o celu i przebiegu całego spotkania i przed przystąpieniem do badania wyraża na nie świadomą zgodę. Propozycja wykonania badania spotyka się obecnie z dużą aprobatą ze strony pacjentek. Kobiety są coraz bardziej świadome jak ważna jest odpowiednio wdrożona profilaktyka mięśni dna miednicy tuż po porodzie. Pacjentki uczęszczając do szkół rodzenia informowane są o dostępności bezpłatnego badania w szpitalu i zachęcane do skorzystania z takiej konsultacji. Badanie odbywa się w intymnej atmosferze w indywidualnym kontakcie z terapeutą.
W zależności od wyniku badania pacjentka informowana jest o możliwościach odpowiednich treningów poprawiających funkcje mięśni, dostępnych opcjach rehabilitacji lub odpowiednich szlakach konsultacji lekarskich. Ze względu na brak refundacji tego rodzaju rehabilitacji w Polsce, jego dostępność dla większości kobiet jest znacznie ograniczona. Dzięki naszemu bezpłatnemu badaniu i spotkaniu poporodowemu pacjentki mogą samodzielnie podejmować zaproponowany trening dna miednicy i efektywnie wdrażać działania profilaktyczne. Według szczegółowych wskazówek i wspólnemu treningowi w trakcie wizyty, pacjentka nie jest już bezradna w planowaniu powrotu do formy po ciąży. W przypadku problemów i dysfunkcji przepony moczowo-płciowej pacjentki kierowane są do doświadczonych specjalistów, którzy planują dla nich formę rehabilitacji lub drogę dalszego postępowania.
Mając na uwadze jak ważnym elementem w zakresie zaburzeń statyki narządu rodnego ma odpowiednio wdrożona edukacja , pacjentki po wykonaniu badania przechodzą trening zachowań życia codziennego, uczą się jak dbać o zdrowie intymne. Przeprowadzany jest też kontrolowany przez terapeutę pod względem poprawności trening dna miednicy. Na podstawie wyniku badania, terapeuta dobiera zindywidualizowany zestaw ćwiczeń i zaleceń, które w okresie połogu zabezpieczają kobiety przed nadmiernym przeciążeniem oraz ułatwiają regenerację i wzmacnianie struktur dna miednicy. Pacjentki edukowane są również w zakresie podejmowania bezpiecznej po porodzie aktywności fizycznej. Oceniana jest kondycja mięśni brzucha. W trakcie takiej konsultacji pacjentki uzyskują rzetelne i poparte badaniami informację w przeciwieństwie do tych znalezionych na własną rękę, głównie w Internecie. Niepokojącym zjawiskiem jest fakt, że pacjentki korzystając z porad internetowych ekspertów wyrządzają sobie krzywdę i opóźniają wizytę u specjalisty, chcąc samodzielnie rozwiązywać poporodowe dolegliwości. Program wczesnej rehabilitacji poporodowej ma na celu przekazanie pacjentce informacji, które pozwolą jej dokładniej przyjrzeć się swojemu zdrowiu intymnemu i w porę zgłosić się do profesjonalisty po pomoc .
Drugim sektorem objętym rehabilitacją jest opieka pooperacyjna po operacjach naprawczych narządu rodnego. Przed wyjściem do domu pacjentka spotyka się z fizjoterapeutą w celu omówienia pooperacyjnego treningu behawioralnego oraz dalszej rehabilitacji. Staramy się wzbudzać w pacjentkach świadomość, że odpowiednio poprowadzona rehabilitacja i własna praca są w stanie zintensyfikować i przedłużyć efekt operacji . Leczenie zachowawcze w przypadku zaburzeń statyki narządu rodnego nie jest w naszym kraju bardzo popularne. Powodów jest wiele min. sposób finansowania ale także ograniczony dostęp do terapeutów specjalizujących się w tematyce uroginekologicznej. Niemniej jednak staramy się zapewnić kobietom jak najlepszą edukację oraz zaproponować im, już w zakresie usług komercyjnych, pełny proces rehabilitacji. Oferujemy również szereg zajęć grupowych, których głównym celem jest podtrzymanie motywacji pacjentek do treningów oraz zbudowane wspólnoty kobiet borykających się z podobnymi problemami.
W skład zespołu sprawującego opiekę nad pacjentkami wchodzą lekarze ginekolodzy, położne i wykwalifikowane fizjoterapeutki. Wspólnie opracowują najlepsze standardy mające podnosić świadomość pacjentek i opiekować się nimi w okresach najbardziej newralgicznych dla utrzymania prawidłowej kondycji dna miednicy.

Karolina Łataś-Zagrajek
Centrum Medyczne Żelazna w Warszawie